เวลา 18.00–22.00 น. ของคืนวันอาทิตย์ เป็นช่วงเวลาที่หลายคนเริ่มรู้สึกแปลก ๆ โดยไม่รู้ตัว
บางคนหงุดหงิดง่ายขึ้น บางคนใจหวิวอย่างบอกไม่ถูก บางคนเริ่มรู้สึกเครียดตั้งแต่เห็นนาฬิกาเดินเข้าใกล้เวลาเข้านอน
ทั้งที่ในความเป็นจริง… วันจันทร์ยังมาไม่ถึง หัวหน้ายังไม่ได้โทรมา
งานยังไม่ได้เริ่ม ปัญหาต่าง ๆ ยังไม่เกิดขึ้น แต่ความกังวลกลับเริ่มทำงานไปก่อนแล้ว
นักจิตวิทยาเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า "Sunday Night Anxiety" หรือความวิตกกังวลในคืนวันอาทิตย์
ภาวะที่สมองเริ่มตอบสนองต่อความเครียดของสัปดาห์ใหม่ล่วงหน้า จนส่งผลต่ออารมณ์ ความคิด และคุณภาพการพักผ่อน
อ่านข้อมูลเพิ่มเติม
ทำไมคืนวันอาทิตย์ถึงหนักกว่าคืนอื่น
สำหรับคนวัยทำงาน วันอาทิตย์ไม่ใช่เพียงวันหยุด แต่มันคือ "จุดสิ้นสุดของอิสระ" ทันทีที่ช่วงเย็นมาถึง สมองจะเริ่มนับถอยหลัง
เหลืออีกไม่กี่ชั่วโมงก็ต้องกลับไปทำงาน ต้องเจออีเมลที่ค้างอยู่ ต้องเข้าประชุม ต้องรับผิดชอบงานที่ยังไม่เสร็จ ต้องกลับเข้าสู่ตารางชีวิตที่เข้มงวดอีกครั้ง
แม้จะยังไม่มีอะไรเกิดขึ้นจริง แต่สมองสามารถสร้างความเครียดจาก "การคาดการณ์อนาคต" ได้ และหลายครั้ง ความเครียดจากสิ่งที่ยังไม่เกิดขึ้น กลับสร้างความทุกข์ได้ไม่ต่างจากเหตุการณ์จริง
คุณอาจไม่ได้เกลียดวันจันทร์
แต่กำลังเหนื่อยกับชีวิตที่รออยู่ในวันจันทร์ หลายคนเข้าใจว่าตัวเองเป็นคนขี้เกียจ ไม่อยากทำงาน ไม่อยากตื่นเช้า
แต่เมื่อสำรวจลึกลงไป ปัญหาอาจไม่ใช่เรื่องงานเพียงอย่างเดียว บางคนกำลังเผชิญกับภาระงานที่มากเกินไป บางคนอยู่ในสภาพแวดล้อมที่เต็มไปด้วยความกดดัน บางคนรู้สึกว่าตัวเองไม่มีอำนาจควบคุมชีวิต และบางคนกำลังหมดไฟโดยไม่รู้ตัว ดังนั้น ความรู้สึกเศร้าในคืนวันอาทิตย์อาจไม่ใช่สัญญาณของความขี้เกียจ แต่อาจเป็นสัญญาณว่ามีบางอย่างในชีวิตการทำงานที่กำลังต้องการการดูแล
สัญญาณของความวิตกกังวลในคืนวันอาทิตย์
หากคุณมีอาการเหล่านี้เป็นประจำในคืนวันอาทิตย์
- ใจหวิวหรือรู้สึกไม่สบายใจโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน
- คิดถึงเรื่องงานซ้ำ ๆ
- นอนไม่หลับหรือหลับยากกว่าปกติ
- หงุดหงิดกับคนรอบตัวง่ายขึ้น
- รู้สึกเศร้าหรือหมดพลังงาน
- มีอาการปวดหัว ปวดท้อง หรือร่างกายตึงเครียด
อาจเป็นไปได้ว่าคุณกำลังเผชิญกับ Sunday Night Anxiety
ทำไมยิ่งดึกยิ่งไม่ยอมนอน
สิ่งที่น่าสนใจคือ หลายคนที่เครียดกับวันจันทร์ กลับเลือกที่จะนอนดึกในคืนวันอาทิตย์ เลื่อนดูโซเชียลมีเดีย ดูซีรีส์ต่ออีกตอน เล่นโทรศัพท์จนดึก แม้จะรู้ว่าพรุ่งนี้ต้องตื่นเช้า
เพราะในทางจิตวิทยา นี่อาจเป็นความพยายามที่จะยืดเวลาสุดท้ายของวันหยุดออกไป เหมือนกำลังบอกตัวเองว่า"ขอมีเวลาที่เป็นของตัวเองอีกนิด" แต่ผลลัพธ์กลับทำให้พักผ่อนไม่เพียงพอ และเริ่มต้นวันจันทร์ด้วยความเหนื่อยล้ามากกว่าเดิม
วิธีดูแลใจในคืนวันอาทิตย์
การจัดการ Sunday Night Anxiety ไม่ได้หมายถึงการบังคับตัวเองให้คิดบวก แต่คือการช่วยให้สมองรู้สึกปลอดภัยมากขึ้น สิ่งที่สามารถเริ่มทำได้ ได้แก่
1. เตรียมงานวันจันทร์ล่วงหน้า
จดรายการสิ่งที่ต้องทำไว้สั้น ๆเพื่อลดภาระการจดจำของสมอง
2. หยุดเช็กอีเมลก่อนนอน
การเห็นปัญหาใหม่ ๆ ก่อนเข้านอน มักทำให้สมองเข้าสู่โหมดตื่นตัว
3. สร้างกิจกรรมผ่อนคลายในคืนวันอาทิตย์
เช่น อ่านหนังสือ เดินเล่น ฟังเพลง หรือใช้เวลากับคนที่คุณรัก เพื่อให้สมองรับรู้ว่าวันอาทิตย์ยังเป็นวันพักผ่อน
4. สำรวจความสัมพันธ์กับงาน
หากความเครียดเกิดขึ้นทุกสัปดาห์อย่างรุนแรง อาจถึงเวลาถามตัวเองว่า สิ่งที่กำลังเหนื่อยอยู่เกิดจากงาน หรือเกิดจากสภาพแวดล้อมในการทำงาน
บางทีปัญหาอาจไม่ใช่คืนวันอาทิตย์
แต่เป็นวันจันทร์ที่เราไม่อยากกลับไปเจอ Sunday Night Anxiety ไม่ได้เป็นเรื่องของคืนวันอาทิตย์เพียงอย่างเดียว
แต่มันคือสัญญาณจากใจ ที่กำลังบอกเราว่ามีบางอย่างในชีวิตที่กำลังสร้างความกดดันมากเกินไป และแทนที่จะโทษตัวเองว่าอ่อนแอ บางทีสิ่งสำคัญกว่าอาจเป็นการรับฟังความรู้สึกนั้นอย่างจริงจัง เพราะความเครียดในคืนวันอาทิตย์ อาจไม่ใช่ศัตรูของคุณ แต่มันอาจเป็นเสียงเตือนว่า ชีวิตกำลังต้องการการดูแลมากกว่าที่ผ่านมา
หากความกังวลในคืนวันอาทิตย์เกิดขึ้นซ้ำ ๆ จนส่งผลต่อการนอนหลับ การทำงาน หรือคุณภาพชีวิต การพูดคุยกับนักจิตวิทยาหรือนักจิตบำบัดอาจช่วยให้คุณเข้าใจสาเหตุที่แท้จริงของความเครียดได้มากขึ้น โดย Counselling Thailand มีบริการให้คำปรึกษาด้านสุขภาพจิตสำหรับวัยทำงานที่กำลังเผชิญความเครียด ความวิตกกังวล และภาวะหมดไฟจากการทำงาน
